Inspire Art-zaak

Europees Hof beslist Inspire Art-zaak

Op 30 september 2003 heeft zich het Europese Hof van Justitie uitgesproken voor vrije vestiging van de snel en eenvoudig op te richten Engelse limited in Nederland. Iedere ondernemer kan nu een Limited inschrijven bij de Kamer van Koophandel zonder hoofdelijke aansprakelijkheid, zonder 18.000 euro stamkapitaal en zonder publicatieplicht zoals bij de Nederlandse BV. Ook is het niet noodzakelijk dat er zakelijke activiteiten in Engeland zijn. De vraag was voorgelegd aan het Europese Hof van Justitie door de kantonrechter in Amsterdam. De rechter deed dit naar aanleiding van een proefproces dat was aangespannen door de Kamer van Koophandel in Amsterdam. Het arrest in deze Inspire Art-zaak bekrachtigde de inschrijving van zo'n drieduizend Limiteds in Nederland en heeft de oprichting van nog eens duizenden Limiteds tot gevolg gehad.

Het Europese Hof van Justitie heeft met deze uitspraak een einde gemaakt aan de rechtsonzekerheid die ontstond met de invoering van de Wet op de Formeel Buitenlandse Vennootschappen in 1997. Ook Nederlandse ondernemers kunnen nu makkelijker bepalen naar welk recht zij hun vennootschappen oprichten. De Engelse Limited vormt voortaan een serieus alternatief voor de BV en voor vergelijkbare rechtsvormen als de GmbH en SARL.

Vrije vestiging

Tot 2003 aanvaardde Nederland de Engelse rechtspersoon al wel, ook wanneer er geen bedrijfsactiviteiten plaatsvinden in Engeland. Maar de overheid verplichtte Engelse Limiteds 18.000 euro te storten bij inschrijving bij de Kamer van Koophandel en de jaarcijfers te publiceren, de eisen die ook aan Nederlandse BV's wordt gesteld. Dit was in strijd met het beginsel van vrije vestiging (artikel 43 en 48 nieuw van het EG-verdrag). Veel ondernemers hebben namelijk geen tijd of geld voor een BV en terugschrikken voor de hoge kapitaaleis, hoge notariskosten, de publicatieplicht en het antecedentenonderzoek.

Bescherming schuldeisers

De belangrijkste reden voor de kapitaaleis opgenomen in de wet uit 1997 was volgens de Kamer van Koophandel de bescherming van eventuele schuldeisers. De kapitaaleis biedt in de praktijk echter meestal geen zekerheid. Maar intussen zorgde de eis er voor dat het de vrije vestiging van Limiteds in Nederland bemoeilijkte en ze dus discrimineerde.

Duidelijke lijn

De uitspraak in de Inspire Art-zaak, staat niet op zichzelf. Twee keer eerder oordeelde het hof in dezelfde lijn. Zo bepaalde het Hof eind 2002 in de Überseering-zaak dat ook de Duitse overheid buitenlandse vennootschappen uit de Europese Unie zonder beperking moet erkennen. De Duitse wetgever eiste voordien van 'formeel' buitenlandse vennootschappen dat zij zich voor registratie van een Duitse vestiging zelfs opnieuw naar Duits recht zouden oprichten.

Grote belangen

Het belang van de Inspire Art-zaak is groot. Dat bleek wel uit het grote aantal interventies dat de lidstaten bij het Hof indienden. Waar de Europese Commissie en het Verenigd Koninkrijk pleitten voor erkenning van de Limited zonder aanvullende voorwaarden, nam Nederland een tweeslachtige houding in. In de Überseering-zaak koos Nederland namelijk voor vrije vestiging. In het geval van de Limited echter lijkt Nederland deze rechtsvorm te willen hinderen met een kapitaaleis en publicatieplicht. Met de uitspraak van het Europese Hof van Justitie is daaraan een einde gekomen. Nederland zal de Wet op de Formeel Buitenlandse Vennootschappen nu moeten afschaffen of herzien.

Home